hjerst

Eartiids - sis mar yn de maaie fan dyn libben - seachst daliks oan de titel fan in boek datst it al ris earder lêzen hiest. Mei it opsleine byld fan it omslach wie de biblioteek yn dyn holle noch makliker te ûnthâlden. De kâns datst foar de twadde kear oan itselde boek begûnst wie dêrom frij lyts. Sa kaamst boek nei boek fierder troch de tiid fan dyn lêzend bestean. Dat soks op en doer feroarje soe stiest net by stil.  It kearpunt slûpte der lykwols stadich yn.  Op in stuit naamst by in nijsgjirrich âlder eksimplaar  twiveljend earst de tekst op it kaft ris goed yn dy op. Kaam it dy bekend foar? It like wol in hiel oar omslach. Wer wat letter - sis mar wat fierder as healwei de lêswille fan in lange simmer - moast by in oantal boeken earst troch haadstik ien hinne. Hiest de nammen faker sjoen? Inkeld begûnst ek oan haadstik twa, om it ferhaal wat better thúsbringe te kinnen. No is it bytiden al safier datst folslein troch in boek hinne moatst en stel nei it lêste haadstik fêst datst it earder lêzen hast. Of net? Wer dy twivel. Dat seit dan wol wat. Dan is it hjerst. Dan kinst foar de winter moai wer op nij begjinne mei al dy ûnbekende boeken dy'tst yn de kast stean hast. 




hegerop

Datst dêr dan sitst te bekommen yn de sichtline fan de toer, mei skroei yn 'e longen en kerbintige skonken fan de krapoan tûzen stappen op en del, oer de stiennen treppen fan dy âlde Dom.
It wie in drege toer.
Dat is watst yn dy omgean litst en dy tinken docht, dat út dy hichte fan sa'n hûndert meter wei, de djipte dêrûnder dy likegoed wol wat die. Dat wie bysûnder, benammen datst dêr ûnberikber boppe de swijende klokken stiest, as wiest in god: as koest it oerwurk fan de tiid fersette en dysels sitten sjen, anonym tusken de nammeleazen.
Dat is in wûnderlike gedachte, wylst njonken de pilaren yn de lucht fan de grêft kofje sitst te drinken tusken in griemmank fan praters en harkers. Ja, in memorabel momint, dêr yn dy stêd mei de literatuer yn it hert en it lûd fan poëzij yn de nacht. Dan sjochst omheech en tinkst: goed, dat barren hat west, no is echt. Al fregest dy wol ôf wat dat mantsje dêr op itselde stuit docht, dy't dêr hegerop oer de râne fan stien nei ûnderen sjocht.
  



fjoerljocht


Sa't er dêr stiet, yn it healtsjuster mei in opljochtsjend each, dêr't ik eartiids thús boppe yn de appelbeam de winken fan telle koe, wylst ik tocht dat it fjoer yn dat lân oer de see echt baarnde en my wonk: kom ris del!

Sa't er dêr waaks wachtet, steech yn ferset tsjin de nacht, sa wiist er my as fytser no it paad, mei't ik my deljaan kin yn de lijte fan de dunen, dêr't de stilte oanboazet, wylst it himelfjoer beliis jout yn de see.

driuw


Fuort wolle: dan bist nei alle gedachten al heal op reis.  Sabeare op paad mei de fyts, auto, trein of it fleantúch. Wylst der net in meter ferset wurdt is it berik ûneinich.

Fuort sille: dan hast faak al wille. Fan in bestimming njonken de doar of oan de oare kant fan de wrâld.  De ôfstân wurdt noch net troch in limyt beheind.

Fuort gean: dat is tajaan oan de driuw dy't dy yn de macht krigen hat.  De oanset om stadichoan op gong te kommen en der yn te hâlden, fan it begjin oant en mei de ein.

Fuort wêze: dan sweefst wat om ûnder blauwe loften. Wat fierder wat frijer, oan in tinne line yn de romte dy't in leechte folt. As it kin, dan komt it dy ta.



Lês

Ferhalen oan 'e muorre, omtinken foar it moed,
drift troch it each fan toptalinten en besieling 
troffen yn in wink. Gjin fabrykswurk of in oar
kommersjeel produkt, mar de sensaasje fan
it ûnderbewuste fielen yn de byldtaal fan in tiid.





Sjoch

Beweging oan 'e muorre, feest yn primêre styl
mei de toan fan stille wurden fergarre yn in list.
Ferside skriuwersbylden: net libben beskreaun
en drukt as boek, mar alsidich kleur jûn mei in
kwast op in doek, ûnder in laach fan ivich fernis.


Hark

Stimmen oan 'e muorre, leven yn in sletten kast,
it lûd fan toverwurden bewarre ûnder in knop.
Ferjitten dichtersbylden: net hakke yn moarmer
of getten yn brûns, mar klonken yn blinkend stiel
en tiidleas ankere oan in bakstiennen fûnemint.



de reis



               De reis

               De reis nimt romte,
               net minder tiid.
               De reis is oeral
               in striid yn beweging
               dêrst bist of wiest,
               dêrst wêze wolst
               of noch hinnegiest.
               Frijheid of flecht,
               ek sûnder bestimming
               is de reis oerlibje
               yn in nije diminsje.

machtich



It wie gelokkich wer ris knap waar, dat ik gong even in slach om. Licht op 'e doele rekke ik fersile yn it doarp hjir deun by. Doarpen ha wat fertrouds, dat bliuwt lûken. Ast troch de buorren fytst wurdst geregeld groete. Dat jout dy it gefoel datst de ynwenners al jierren kenst. It seit him fansels dat ik der faker kom. It is in tierich plak. Se ha noch in waarme bakker en de supermerk mei in sliterij hat oanrin genôch. Yn 'e winkel praat it personiel Frysk en oars ferstean se dy wol. Kom dêr yn de healwoeksen stêd, dêr't iksels wenje, mar ris om. 
It wie healwei de sneontemoarn en drokker as oars. Hjir in dêr rûnen lâns de dyk keppeltsjes minsken. Ald en jong. Ik tocht it sil wol fan dat folk wêze, dat driuwend dwaande is mei it útsuteljen fan it wiere wurd. Se wienen grif net lykas my op 'e doele. Mar o deale, ik fersinde my. Dizze warbere minsken rûnen achter in kroade. In swiere kroade, grôtfol boeken. Doe wist ik it wol. Folk mei in oare opdracht. Sutelers. Dy kamen eartiids trou alle jierren ien kear del. Ik ha sels oait nochris meidien. Moai mei-inoar fuort, strjitte yn - strjitte út, fan doar nei doar. Allegear beflein fan itselde: de leafde foar it boek yn de Fryske taal. Dizze minsken dienen it hjir dus foar deselde goede saak: it Fryske wurd dat ferspraat wurde moat. Moai dat der noch guon binne dy't der yn leauwe, tocht ik.
Twa jongkeardels rûnen, swier boekkroadzjend, demonstratyf midden op 'e dyk. Gelokkich kin dat yn in doarp wat lije. Ik wist dat se in pear persint fan de opbringst yn de kas fan de pleatslike ferieningen stoarte mochten. Wa gunt in doarp dat net? Stadich helle ik de mannen yn. Se wienen drok yn petear. Fol fan de Fryske literatuer wie myn earste gedachte. Op´e nij hie ik it goed mis. It gong oer it kampioenskip balskoppen. En slim fernuvere hearde ik oan de tongfal dat net ien fan de beiden de Fryske taal machtich wie.